Depozito İade Sistemi (DOA), Türkiye genelinde 1 Temmuz’da başlayan ulusal entegrasyon sürecinin ardından ilk 10 günde yaklaşık 19 milyon adet ambalaj topladı. 81 il ve 973 ilçede uygulanan sisteme kayıtlı kullanıcı sayısı 2 milyona yaklaştı. Bu başarı, plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarının ekonomiye geri kazandırılması hedefine önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
DOA sistemi, plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarının kaynağında ayrı toplanmasını, dijital olarak izlenmesini ve yeniden ekonomiye kazandırılmasını amaçlıyor. DOA logolu ambalajları depozito iade makinelerine veya manuel noktalara teslim edenler, her uygun ambalaj için 1 lira teşvik bedeli kazanıyor. İade bedeli, DOA uygulamasındaki dijital cüzdana yükleniyor.
Zorunlu uygulama süreci kapsamında otel, restoran ve kafe işletmelerinin Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DBYS) üzerinden ekim ayı sonuna kadar kayıt işlemlerini tamamlaması gerekiyor. İşletmeler, birlikte çalışacakları yetkilendirilmiş saha operatörlerini de bu süreçte belirleyecek. Belirlenen süre sonunda yükümlülüklerini yerine getirmeyen işletmeler hakkında ilgili mevzuat kapsamında idari işlemler uygulanacak.
Kayıtlarını tamamlayan işletmelerde biriktirilen DOA logolu ambalajlar, yetkilendirilmiş operatörler tarafından düzenli olarak teslim alınıyor ve geri dönüşüm zincirine dahil ediliyor. Sisteme kazandırılan her DOA logolu ambalaj için işletmelere 20 kuruş teşvik bedeli ödeniyor. Toplama, taşıma ve doğrulama süreçlerinin tamamı dijital altyapı üzerinden güvenli ve izlenebilir şekilde yürütülüyor.
DOA sistemi ile Türkiye’de her yıl piyasaya sürülen yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının geri kazanılması ve ekonomiye yıllık 30 milyar lira katkı sağlanması hedefleniyor. İlk aşamada geri kazanım oranının yüzde 50 seviyesine çıkarılması, sistemin olgunlaşmasıyla yüzde 80’e ulaşması amaçlanıyor.
Sistemin 20-30 yıllık süreçte 20 bin kişiye istihdam alanı açması bekleniyor. Bu hedeflerle birlikte, DOA’nın çevresel sürdürülebilirliğe ve ulusal ekonomiye önemli katkılar sağlaması öngörülüyor.
