Türkiye, gelecek yıl ilaç ve tıbbi cihaz sektöründe yerli üretimi artırmak ve arz güvenliğini sağlamak amacıyla aşı ve biyoteknolojik ilaç projelerini destekleyecek. Bu kapsamda yerli kanser tanı kitlerinin geliştirilmesine yönelik ortaklıklar kurulacak ve yenilikçi tıbbi cihazların ticarileştirilmesi için kamu alımları kullanılacak.
2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı’na göre, sektörde kamu alımlarının kaldıraç etkisiyle küresel rekabet gücünün artırılması, ithalat bağımlılığının azaltılması ve arz güvenliğinin temin edilmesi hedefleniyor. Üretim, AR-GE, klinik araştırma, test ve analiz altyapısının geliştirilmesi için adımlar atılacak.
Aşı ve alt bileşenlerine yönelik sanayi, kamu ve özel sektör işbirliğiyle yeni aşı adayı projeleri desteklenecek. Bağışıklık programı kapsamındaki aşıların Türkiye’de üretimi sağlanacak. Program, aşı geliştirme ve üretim projelerini kamu, özel sektör ve AR-GE paydaşları arasındaki işbirlikleriyle destekleyecek.
Biyobenzer ilaçların üretim ve geliştirme faaliyetleri desteklenecek. Öncelikli ilaç teknolojileri ve biyoteknolojik ilaçlar için çağrılar açılacak. Patent süresi dolan veya dolmak üzere olan biyoteknolojik ilaçların Türkiye’de üretimi için mali ve altyapı destek mekanizmaları oluşturulacak.
Deney hayvanları kullanımına yönelik sertifika programları da düzenlenecek. Yerli kanser tanı kitlerinin geliştirilmesi ve prototiplerinin üretilmesi amacıyla özel sektörle stratejik işbirlikleri ve proje ortaklıkları kurulacak.
Aşı, ilaç, tıbbi cihaz, tanı kiti ve yapay zeka tabanlı sağlık teknolojileri geliştiren girişimlere klinik araştırma süreçleri için bilimsel danışmanlık verilecek. Yenilikçi sağlık teknolojilerinin klinik araştırmaya hazırlanması aşamasında rehberlik sağlanacak.
Sağlık ve biyoteknoloji alanındaki teknoloji girişimlerine yönelik hızlandırma merkezi modeli tasarlanarak pilot hızlandırma programı uygulanacak.
Kamu desteğiyle geliştirilen yenilikçi tıbbi cihazların ticarileştirilmesini kolaylaştırmak için kamu alımları etkin kullanılacak. Türkiye’nin biyoteknolojik ilaç üreticisi ve ihracatçısı olma hedefine katkı sağlamak üzere uluslararası akreditasyona sahip test ve analiz altyapısı oluşturulacak.
Aziz Sancar Araştırma Merkezi’ndeki laboratuvarın ISO 15189, ISO 20387 ve ISO 27001 standartlarına yönelik hazırlık süreçleri yürütülecek. Savunma sanayisi başta olmak üzere diğer sektörlerden tıbbi cihaza teknoloji transferi sağlayan projeler desteklenecek.
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) destek programları çağrılarına sunulan askeri ve sivil amaçlı yenilikçi teknolojilere yönelik projelere öncelik verilecek. Sağlık Vadisi’nin kurulmasına yönelik mevzuat çalışmaları yürütülecek.
Yurt dışında kurulan veya desteklenen sağlık tesislerinin ihtiyaç duyduğu ilaç, tıbbi cihaz ve sarf malzemelerinin yerli üreticilerden temini için dijital tedarik ve izleme sistemi oluşturulacak. İlaç ihracatına ilişkin kısıtlamaların kaldırılması ve AB ile karşılıklı tanıma anlaşmaları için Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumuna bağlı ihracat kontrolörlük birimleri kurulacak.
Sektör verilerine göre, ilaç sanayisinde üretim ocak-temmuz döneminde geçen yıla göre yüzde 12,2 arttı. Türkiye ilaç pazarında yılın 8 ayında 1,74 milyar kutu satılırken bu satışların değeri 418,4 milyar liraya ulaştı. Üretilen ilaçların pazardaki payı kutu bazında yüzde 92, değer bazında yüzde 52,5 oldu.
Tıbbi cihaz sektöründe 2025’te dış ticaret hacminin yaklaşık 4,5 milyar dolar, ihracatın ise 1,3 milyar dolar olması öngörülüyor. Sektörde ihracatın ithalatı karşılama oranı yılın ilk 5 ayında yüzde 46 olarak kaydedildi.
